Mentor Moose
← Mentor Moose

Sinus, cosinus en tangens

Wiskunde · vmbo/havo/vwo · klas 3–4

In een rechthoekige driehoek hangt de grootte van een hoek samen met de verhouding van de zijden. Kies een hoek α (niet de rechte hoek). Vanuit α heten de zijden overstaande, aanliggende en schuine zijde.

α aanliggende 4 overstaande 3 schuine zijde 5
Overstaande en aanliggende zijde horen bij hoek α.

Daarmee zijn sinus, cosinus en tangens van α verhoudingen van twee zijden:

sin⁡α=overstaandeschuinecos⁡α=aanliggendeschuinetan⁡α=overstaandeaanliggende\begin{aligned}\sin\alpha&=\frac{\text{overstaande}}{\text{schuine}}\\[.5em]\cos\alpha&=\frac{\text{aanliggende}}{\text{schuine}}\\[.5em]\tan\alpha&=\frac{\text{overstaande}}{\text{aanliggende}}\end{aligned}

Ezelsbruggetje: SOS CAS TOA

De beginletters staan rood.

SOSSinus = Overstaande ÷ Schuine CASCosinus = Aanliggende ÷ Schuine TOATangens = Overstaande ÷ Aanliggende

Controle met het plaatje

Het plaatje is getekend met aanliggende 4, overstaande 3 en schuine zijde 5.

sin⁡α=35=0,6cos⁡α=45=0,8tan⁡α=34=0,75\sin\alpha=\frac{3}{5}=0{,}6\qquad\cos\alpha=\frac{4}{5}=0{,}8\qquad\tan\alpha=\frac{3}{4}=0{,}75

Zo gebruik je het

Een rechthoekige driehoek heeft rechthoekszijden 5 en 12, dus schuine zijde 13. Hoe groot is hoek α, tegenover de zijde van 5?

sin⁡α=513α=sin⁡−1 ⁣(513)≈22,6∘\begin{aligned}\sin\alpha&=\frac{5}{13}\\[.5em]\alpha&=\sin^{-1}\!\left(\frac{5}{13}\right)\approx 22{,}6^{\circ}\end{aligned}

Overstaande 5, schuine zijde 13: dat is SOS. Zet je rekenmachine op graden (DEG).

Meer uitleg: de abc-formule en de stelling van Pythagoras.

Hulp nodig bij wiskunde? Plan een kennismaking.